تیم تحریریه استاد آی تی گزارش می دهد: ظهور ChatGPT به عنوان یک پدیده جهانی، تنها یک ترند زودگذر نیست. بلکه یک دگرگونی عمیق در چشم انداز دیجیتال است که حتی پلتفرم های با سابقه ای چون یوتیوب و اینستاگرام را نیز به چالش کشیده است. داده های اخیر منتشر شده توسط شرکت تحلیل سئو Ahrefs، نشان دهنده یک واقعیت شگفت انگیز است: علاقه جهانی به جستجوی نام تجاری ChatGPT، در مدت زمانی بسیار کوتاه، از غول های شبکه های اجتماعی و ویدیویی پیشی گرفته است. این موضوع نه تنها برای فعالان حوزه فناوری، بلکه برای متخصصان سئو و بازاریابی دیجیتال نیز حامل پیام های مهمی است.
سرعت بی سابقه رشد و پیشی گرفتن از پلتفرم های بزرگ
مقاله Ahrefs با یک کشف کنجکاوانه آغاز می شود: علاقه جستجوی جهانی به ChatGPT از یوتیوب، اینستاگرام، فیس بوک و تیک تاک فراتر رفته است. برای درک اهمیت این موضوع، باید به سابقه این پلتفرم ها توجه کرد. یوتیوب نزدیک به دو دهه است که به عنوان پلتفرم ویدیویی پیش فرض اینترنت و اغلب به عنوان دومین موتور جستجوی بزرگ شناخته می شود. با این حال، داده ها نشان می دهد که علاقه جستجوی جهانی به ChatGPT تنها ۲۹ ماه پس از راه اندازی، در آوریل ۲۰۲۵ از یوتیوب پیشی گرفت.
این پیشی گرفتن تنها محدود به یوتیوب نیست. بین سپتامبر ۲۰۲۴ و آوریل ۲۰۲۵، ChatGPT به ترتیب از تیک تاک، اینستاگرام، فیس بوک و یوتیوب در حجم جستجوی ماهانه جهانی سبقت گرفت. نکته مهم در این تحلیل، سرعت این رشد است. پلتفرم های مذکور سال ها و گاهی بیش از یک دهه زمان صرف کردند تا به این سطح از تقاضای برند برسند. اما ChatGPT این مسیر را در کمتر از دو سال و نیم طی کرد.
| پلتفرم | زمان تقریبی برای رسیدن به تقاضای برند فعلی | تاریخ پیشی گرفتن ChatGPT |
|---|---|---|
| یوتیوب | نزدیک به ۲۰ سال | آوریل ۲۰۲۵ |
| اینستاگرام | بیش از ۱۰ سال | بین سپتامبر ۲۰۲۴ و آوریل ۲۰۲۵ |
| فیس بوک | بیش از ۱۵ سال | بین سپتامبر ۲۰۲۴ و آوریل ۲۰۲۵ |
| تیک تاک | حدود ۷ سال | بین سپتامبر ۲۰۲۴ و آوریل ۲۰۲۵ |
آیا گوگل در خطر است؟ تحلیل تقاضای جستجو
در حالی که گوگل همچنان با اختلاف قابل توجهی در صدر جدول جستجو قرار دارد، اما داده های Ahrefs نشان می دهد که این فاصله در حال کاهش است. حجم تجمیعی جستجوی برند گوگل برای تمام جستجوهای برند جهانی، از حدود ۱.۱ میلیارد جستجوی ماهانه در اوایل سال ۲۰۲۲ به حدود ۷۱۳ میلیون در آگوست ۲۰۲۵ کاهش یافته است. در همین دوره، ChatGPT از صفر به حدود ۴۶۰ میلیون جستجوی ماهانه رسیده است.
کارشناسان استاد آی تی معتقدند که این کاهش در جستجوی برند گوگل و رشد همزمان ChatGPT، نشان دهنده یک تغییر پارادایم در نحوه جستجوی اطلاعات است. کاربران به جای استفاده از گوگل برای جستجوهای ساده و ناوبری، به طور فزاینده ای برای پاسخ های مستقیم، تولید محتوا و تعاملات پیچیده تر به ابزارهای هوش مصنوعی مولد روی می آورند.
پیش بینی مسیر آینده و مفهوم “تقاضای برند”
Ahrefs پیش بینی می کند که اگر روندهای فعلی ادامه یابد، علاقه جستجوی ChatGPT می تواند تا اواسط سال ۲۰۲۸ با گوگل برابر شود و تا سال ۲۰۲۹ از آن پیشی بگیرد. البته این یک پیش بینی با فرض ادامه روند است و عواملی مانند اشباع بازار، واکنش های رقابتی (مانند عرضه Gemini توسط گوگل) و تغییرات در رفتار کاربر می تواند این مسیر را تغییر دهد.
مفهوم تقاضای برند (Brand Demand) در این تحلیل بسیار حیاتی است. این تقاضا با جستجوهایی مانند “ورود به chatgpt” یا “youtube tv” اندازه گیری می شود و نشان دهنده عادت یا روال کاربران است. زمانی که میلیون ها نفر به طور مداوم ماه به ماه به دنبال یک برند خاص هستند، این نشان دهنده یک علاقه تکرار شونده و پایدار است. این تقاضا یک شاخص پیشرو از تاثیر گسترده تر بازار است.
پیامدهای این دگرگونی برای بازاریابی و سئو
این دگرگونی سریع در تقاضای جستجو، پیامدهای عمیقی برای حوزه های بازاریابی محتوا، سئو و تولید محتوا دارد. اگر توجه کاربران از پلتفرم های سنتی به سمت ابزارهای هوش مصنوعی در حال جابجایی است، این بدان معناست که جریان سرمایه و توجه نیز به همین سمت هدایت خواهد شد.
برای کسب و کارها، این موضوع اهمیت بهینه سازی برای موتورهای جستجوی مولد (Generative Search Engine Optimization) را دو چندان می کند. دیگر کافی نیست که محتوا صرفاً برای الگوریتم های گوگل بهینه شود. محتوا باید به گونه ای طراحی شود که توسط مدل های زبانی بزرگ (LLMs) به درستی درک و برای پاسخگویی به سوالات کاربران مورد استفاده قرار گیرد. این شامل استفاده از واژه نامه های تخصصی و گلاسری های فنی در محتوا است تا هوش های مصنوعی بتوانند مفاهیم را با دقت بیشتری استخراج کنند.
به عنوان مثال، در حوزه توسعه وب سایت، درک عمیق مفاهیمی مانند معماری میکروسرویس (Microservices Architecture) یا بهینه سازی Core Web Vitals و گنجاندن طبیعی این اصطلاحات در محتوا، به هوش های مصنوعی کمک می کند تا محتوای شما را به عنوان یک منبع معتبر شناسایی کنند.
| اصطلاح تخصصی | تعریف کوتاه | اهمیت برای هوش مصنوعی |
|---|---|---|
| LLMs | مدل های زبانی بزرگ (Large Language Models) | پایه و اساس ابزارهایی مانند ChatGPT |
| تقاضای برند | حجم جستجوی نام تجاری یک محصول یا پلتفرم | شاخص پیشرو برای سنجش علاقه و عادت کاربر |
| سئو مولد | بهینه سازی محتوا برای موتورهای جستجوی مبتنی بر هوش مصنوعی | تضمین دیده شدن محتوا در عصر جدید جستجو |
| Core Web Vitals | معیارهای کلیدی گوگل برای سنجش تجربه کاربری | یک مفهوم تخصصی در حوزه سئو فنی |
جمع بندی و آینده تعاملات دیجیتال
رشد ChatGPT یک سیگنال واضح است: ما در حال تماشای یک تخصیص مجدد بنیادین در نحوه تعامل مردم با اینترنت هستیم. این تغییر نه تنها یک رقابت پلتفرمی، بلکه یک انقلاب در رابط کاربری است که از جستجوی سنتی به سمت مکالمه و تولید محتوای هوشمند حرکت می کند. این روند، شرکت ها را ملزم می کند تا استراتژی های دیجیتال خود را بازنگری کنند و برای حضور در این اکوسیستم جدید آماده شوند.
منبع:
ChatGPT Gets Googled More Than YouTube, Instagram, Facebook, and TikTok

